Retraite Rome-Reformatie Jong

Van donderdag 9 tot en met zaterdag 11 april vond in Rolduc, in het zonnige Zuid-Limburg (Kerkrade), een retraite plaats. De groep bestond uit zeventien deelnemers, voornamelijk protestantse studenten die zich voorbereiden op het ambt, aangevuld met enkele katholieke en andere geïnteresseerde theologiestudenten.

Na een goed verzorgde lunch kregen we direct een uitgebreide rondleiding door het indrukwekkende Rolduc, met een geschiedenis die teruggaat tot de elfde eeuw. De retraite stond in het teken van ontmoeting, kennismaking, reflectie en wederzijds leren. Om dit te stimuleren waren verschillende sprekers uitgenodigd. 

Zo sprak zuster Hildegard Koetsveld, benedictines uit Oosterhout, over de theologie van de Griekse metropoliet Ioannis Zizioulas en de uiteenlopende visies op de eucharistie. Daarmee bracht zij de oosters-orthodoxe traditie als derde gesprekspartner in de dialoog tussen Rome en Reformatie.

Bernhard Hegge, gedelegeerde voor oecumene van het bisdom Roermond, hield een prikkelende inleiding over wat oecumene wel en niet is.

Arjan Plaisier pleitte vervolgens met passie voor meer zichtbare eenheid tussen Rome en Reformatie, aan de hand van zijn boek Tijd om te helen (2025). Daarin bespreekt hij acht spanningsvolle begrippenparen, zoals geloof en werken en paus en ouderling. Hij liet zien dat beide tradities geen tegenovergestelde geloven vertegenwoordigen, maar verschillende, elkaar aanvullende uitwerkingen zijn van hetzelfde geloof.

Daniël van der Maas, promovendus aan de Universiteit Leiden, sprak over ‘Traditie, definitie, kritiek en kracht’. Door terug te gaan naar de bronnen onderzocht hij de etymologie van het begrip ‘traditie’ bij de Romeinen en de betekenis die zij eraan gaven. Ook belichtte hij op genuanceerde wijze zowel de zwaktes als de kracht van traditie.

Tot slot gingen Nathan Noorland (PKN) en Martijn Pouw (rk) met elkaar in gesprek over het ambt. Daarbij werd duidelijk dat er wezenlijke verschillen bestaan in de ambtsopvatting. De focus lag echter niet op die verschillen zelf, maar op de onderliggende redenen ervan. Dat leverde geen pasklare antwoorden op, maar wel meer begrip voor zowel de eigen traditie als die van de ander.

Naast de lezingen was er ook veel ruimte voor gezamenlijk gebed. ’s Ochtends was er stil gebed in de abdijkerk, gevolgd door de lauden, en aan het eind van de middag baden we samen de vespers. Ook werd de eucharistie gevierd. Hoewel iedereen daarbij welkom was, koos niet iedereen ervoor om te communiceren, uit respect voor elkaars diepste overtuigingen en het besef dat volledige eenheid nog ontbreekt. In plaats daarvan werd een zegen ontvangen. Dat bracht soms een gevoel van gemis met zich mee, maar ook het besef dat dit onderdeel is van de weg naar een vollere eenheid.

Het was ook erg gezellig. Ook de nabijgelegen brouwerij werd bezocht, waar we onder het genot van een goed glas bier verder spraken en elkaars geloofservaringen deelden. ’s Avonds was er tijd voor een borrel en goede gesprekken. Al met al waren het zeer geslaagde en waardevolle dagen.